EYYÛB SABRİ PAŞA
(ö. 1308/1890)
Osmanlı bahriye paşası, eğitimci, tarihçi ve yazar.
Eyüb Sabri Bey’in paşalığa terfi belgesi (BA, Cevdet-Bahriye, nr. 11863)
Sultan İkinci Abdülhamîd Han devri
amirallerinden. İsmi Eyyûb Sabri olup Yenişehir civarındaki Urmiye’de doğdu.
Doğum târihi bilinmemektedir. 1890 (H. 1308) târihinde İstanbul’da vefât etti.
Bayramiye yolu büyüklerinden, ilim irfan sahibi olan hocası İdrîs-i Muhtefî’nin
(r. aleyh) Kasımpaşa’da Kulaksız Câmii karşısında bulunan yokuşun alt başındaki
kabrinin ayak ucuna defnedildi.
Eyyûb Sabri Paşa, sultan İkinci
Abdülhamîd Han zamanında yetişen, çalışkan, âlim bir deniz paşasıydı. Bir kısmı
henüz basılmayan çok kıymetli eserler yazdı. Basılanlar şunlardır: Mir’ât-ı Mekke,
Mir’ât-ı Medine, Terceme-i Şemâil-i Şerif, Ahvâl-i Cezîret-ül-Arab, Şerh-i
Kasîde-i Bânet Süâd, Târih-i Vehhâbiyân, Mahmûd-üs-Siyer, Necât-ül-mü’minin,
Tekmilet-ül-Menâsik, Riyâd-ül-mûkınîn, Mir’ât-ü Cezîret-il-Arab.
İlk iki eser ile
sonuncusu, Mir’ât-ül-Haremeyn ismiyle yazılmış olup, mukaddes
Hicaz bölgesi hakkında dînî ve târihî bilgiler İhtiva etmektedir. Herkes ve
bilhassa hacılar için lüzumlu bir kitaptır. Eyyûb Sabri Paşa’nın kitaplarında
vehhâbiler hakkında geniş bilgi vardır.
Ahvâl-i
Cezîret-ül-Arab; Arabistan yarımadası hakkında
yazılan coğrafya kitaplarının en kıymetli ve en geniş olanıdır. Büyük İslâm
âlimi, İmâm-ı Gazâlî’nin kelâm ilmindeki Bidâyet-ün-Nihâye isimli kitabını Eshâb-ül-İnâye
ismiyle tercüme
edip bastırmıştır.
Bu eserin başındaki beyt şöyledir:
Tâbi-i şer-i şerîf
olmayanın dünyâdaHâli pek müşkil olur Mahkeme-i ukbâda.¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾
1) Osmanlı Müellifleri; cild-3, sh.
54
2) Tam İlmihâl Seâdet-i Ebediyye; sh.
1059
3) Rehber Ansiklopedesi; cild-5, sh.
254
Sultan İkinci Abdülhamîd Han devri
amirallerinden. İsmi Eyyûb Sabri olup Yenişehir civarındaki Urmiye’de doğdu.
Doğum târihi bilinmemektedir. 1890 (H. 1308) târihinde İstanbul’da vefât etti.
Bayramiye yolu büyüklerinden, ilim irfan sahibi olan hocası İdrîs-i Muhtefî’nin
(r. aleyh) Kasımpaşa’da Kulaksız Câmii karşısında bulunan yokuşun alt başındaki
kabrinin ayak ucuna defnedildi.
Eyyûb Sabri Paşa, sultan İkinci
Abdülhamîd Han zamanında yetişen, çalışkan, âlim bir deniz paşasıydı. Bir kısmı
henüz basılmayan çok kıymetli eserler yazdı. Basılanlar şunlardır: Mir’ât-ı Mekke,
Mir’ât-ı Medine, Terceme-i Şemâil-i Şerif, Ahvâl-i Cezîret-ül-Arab, Şerh-i
Kasîde-i Bânet Süâd, Târih-i Vehhâbiyân, Mahmûd-üs-Siyer, Necât-ül-mü’minin,
Tekmilet-ül-Menâsik, Riyâd-ül-mûkınîn, Mir’ât-ü Cezîret-il-Arab.
İlk iki eser ile
sonuncusu, Mir’ât-ül-Haremeyn ismiyle yazılmış olup, mukaddes
Hicaz bölgesi hakkında dînî ve târihî bilgiler İhtiva etmektedir. Herkes ve
bilhassa hacılar için lüzumlu bir kitaptır. Eyyûb Sabri Paşa’nın kitaplarında
vehhâbiler hakkında geniş bilgi vardır.
Ahvâl-i
Cezîret-ül-Arab; Arabistan yarımadası hakkında
yazılan coğrafya kitaplarının en kıymetli ve en geniş olanıdır. Büyük İslâm
âlimi, İmâm-ı Gazâlî’nin kelâm ilmindeki Bidâyet-ün-Nihâye isimli kitabını Eshâb-ül-İnâye
ismiyle tercüme
edip bastırmıştır.
Bu eserin başındaki beyt şöyledir:
¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾
1) Osmanlı Müellifleri; cild-3, sh.
54
2) Tam İlmihâl Seâdet-i Ebediyye; sh.
1059
3) Rehber Ansiklopedesi; cild-5, sh.
254
Yorumlar
Yorum Gönder