BAĞDÂDLI İSMAİL PAŞA
BAĞDÂDLI İSMAİL PAŞA
(1839-1920)
Asker, bibliyografya ve hal tercümesi âlimi.
Kitablar ve müellifler hakkında
yazdığı eserlerle meşhur müellif. 1839 (H. 1255)’de Bağdâd’da doğdu. 1920 (H.
1339)’da İstanbul’da vefât etti. Baban ailesinden Baban Mehmed Emir Efendi’nin
oğludur. Irak’da iken askerî mektebe girip bitirdi. Çeşitli askerî birliklerde
görev yaptı. Jandarma Dâiresi İkinci Şubesi Müdürü iken 1875’de İstanbul’a
yerleşti. 1908’den sonra liva rütbesi ile Jandarma Dâiresi müdürlüğüne tâyin
edildi, İstanbul’da Bağdâdlı İsmâil Paşa olarak tanınmıştır.
İsmâil Paşa, ilmî araştırmalarıyla
da meşhur olup, otuz beş seneye yakın süren bir çalışma neticesinde Esmâ-ül-müellifin
ve âsâr-ül-musannifîn ve îzâh-ül-meknûn fi’z-zeyli alâ keşf-üz-zünûn
adlı meşhur eserlerini hazırladı.
(Keşfü’ẓ-ẓunûn, I, Mukaddime)
Esmâ-ül-müellifîn adlı eseri iki cild olup
Arabça’dır. 1941 ve 1955 senelerinde İstanbul’da basılmıştır. Birinci cildde
5398 müellifin ismi vardır. Bu müelliflerin zikri geçen eserlerinin sayısı da
25.000 kadardır. Bu eserde bir müellifden bahsedilirken, sırayla müellifin adı,
babasının adı, nisbeti yâni şöhreti ve lakabı, memleketi, mezhebi, vefât târihi,
Türk olup olmadığı ve eserleri yazılmıştır. Eser alfabetik tertib edilmiştir. Keşf-üz-zünûn’a yazdığı iki cildlik zeylde ise
19.000 kadar kitabı tanıtmaktadır.
¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾¾
1) Tam İlmihâl Seâdet-i Ebediyye; sh.
1084
2) Osmanlı Müellifleri; cild-3, sh.
32
3) İslâm Meşhurları Ansiklopedisi; cild-1, sh.
405
Yorumlar
Yorum Gönder